Son dönemde küresel emtia piyasalarında yaşanan dalgalanmalar, kahve fiyatlarını tarihi seviyelere taşıdı. Özellikle üretici ülkelerde etkili olan iklim koşulları ve tedarik zincirindeki maliyet artışları, kahve piyasasında ciddi bir fiyat baskısı oluşturdu.
Başta Brezilya olmak üzere Latin Amerika ülkelerinde yaşanan kuraklık, kahve üretimini önemli ölçüde düşürdü. Küresel arzın azalmasıyla birlikte fiyatlar yükselirken, uluslararası piyasalarda kahvenin değeri 4,24 dolar/pound seviyesine çıkarak son yılların en yüksek seviyelerine ulaştı.
Bu küresel artış, ithalata bağımlı ülkelerden biri olan Türkiye’de doğrudan tüketici fiyatlarına yansıdı. Son dört yıl içinde kahve fiyatlarında yüzde 780’e varan artış yaşandığı belirtiliyor. 2022 yılında ortalama 12,5 TL seviyesinde olan bir fincan filtre kahve, bugün birçok işletmede 110 TL’ye kadar yükselmiş durumda.
Benzer şekilde Türk kahvesi fiyatlarında da dikkat çekici bir artış görülüyor. 2024 yılında 80-90 TL bandında satılan bir fincan Türk kahvesi, 2026 itibarıyla 175 TL seviyesine ulaşırken, bazı kafe ve restoranlarda 200 TL sınırına dayandığı ifade ediliyor.
Sektör temsilcileri, fiyat artışlarının temel nedenleri arasında döviz kuruna bağlı ham madde maliyetlerini ve işletme giderlerindeki yükselişi gösteriyor. Özellikle enerji, kira ve lojistik maliyetlerindeki artışın perakende fiyatlara doğrudan yansıdığı belirtiliyor.
Uzmanlar, mevcut koşulların devam etmesi halinde kahve fiyatlarında yukarı yönlü baskının sürebileceğini ve yıl sonuna doğru yeni zamların gündeme gelebileceğini ifade ediyor. Küresel ölçekte yaşanan üretim daralması ve iklim değişikliğinin etkileri de fiyatları destekleyen önemli faktörler arasında yer alıyor.
Türkiye’nin kahve tüketimi ise son yıllarda istikrarlı şekilde artıyor. Kişi başına yıllık ortalama 1,5 kilogram seviyesinde olan tüketim, ithalat bağımlılığını da artırıyor. Son 10 yılda kahve ithalatına milyarlarca dolar harcandığı ve bu rakamın her yıl yükselmeye devam ettiği bildiriliyor.
İthalatın büyük kısmı Brezilya’dan yapılırken, Kolombiya, Etiyopya ve Guatemala gibi ülkeler de önemli tedarikçiler arasında yer alıyor. Ancak ham kahvenin işlenmiş ürün olarak Avrupa üzerinden de Türkiye’ye giriş yapması, maliyetleri daha da artırıyor.
Ekonomistler, küresel kahve piyasasındaki bu dalgalanmanın sadece tüketiciyi değil, kafe ve restoran işletmelerini de ciddi şekilde etkilediğini belirtiyor. Artan maliyetler nedeniyle birçok işletmenin fiyat güncellemesine gitmek zorunda kaldığı ifade ediliyor.
Özetle, kahve piyasasında yaşanan bu yükselişin kısa vadede durması beklenmezken, tüketiciler için daha pahalı bir dönem öne çıkıyor.
