Üniversite eğitimini yarıda bırakan veya çeşitli nedenlerle yükseköğretim kurumlarıyla ilişiği kesilen öğrenciler için beklenen düzenleme yürürlüğe girdi. Öğrenci affını da içeren yeni kanun Resmi Gazete’de yayımlandı. Düzenleme kapsamında bulunan öğrenciler, belirlenen süre içerisinde başvuru yaparak eğitim hayatlarına yeniden dönebilecek.
TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilen Yükseköğretim Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un Resmi Gazete’de yayımlanmasıyla birlikte öğrenci affına ilişkin hükümler resmen uygulanmaya başladı.
BAŞVURU İÇİN 4 AYLIK SÜRE
Yeni düzenlemenin en dikkat çeken maddesi, üniversiteyle ilişiği kesilen öğrencilere tanınan yeniden kayıt hakkı oldu.
2022 yılından önceki öğrenci aflarından yararlanmayan ve düzenlemenin kapsamına giren öğrenciler, kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 4 ay içerisinde başvuruda bulunabilecek.
Kendi isteğiyle üniversiteden ayrılanlar, farklı nedenlerle kaydı silinenler ve üniversiteye yerleştiği halde kayıt yaptıramayan öğrenciler de belirlenen şartları taşımaları halinde bu haktan yararlanabilecek.
Başvuruları kabul edilen öğrencilerin 2026-2027 eğitim öğretim yılında öğrenimlerine yeniden başlamalarının önü açılacak.
HANGİ ÖĞRENCİLER KAPSAMDA?
Düzenleme, hazırlık sınıfından lisansüstü eğitime kadar geniş bir öğrenci grubunu kapsıyor.
Ön lisans, lisans, lisans tamamlama ve lisansüstü programlarda eğitim görürken çeşitli nedenlerle üniversiteyle ilişiği kesilen öğrenciler için yeniden kayıt imkanı sağlanıyor.
Bunun yanı sıra bir yükseköğretim programına yerleştiği halde kayıt hakkını kullanmayan kişiler de şartları sağlamaları halinde düzenlemeden faydalanabilecek.
BAZI SUÇLAR İÇİN AF YOK
Öğrenci affının kapsamı geniş olsa da bazı suçlardan mahkum olanlar düzenlemenin dışında bırakıldı.
Terör suçları, kasten öldürme, işkence, eziyet, cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı ve uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçlarından mahkum olanlar öğrenci affından yararlanamayacak.
Sahte belge nedeniyle üniversite kaydı iptal edilen veya kayıt sırasında sahte belge kullanan öğrenciler de kapsam dışında tutulacak.
Terör örgütleriyle bağlantısı bulunduğu gerekçesiyle üniversiteyle ilişiği kesilen kişiler için de yeniden kayıt hakkı uygulanmayacak.
ASKERDEKİ ÖĞRENCİLER İÇİN FARKLI SÜRE
Askerlik görevini yerine getiren öğrenciler de düzenlemede ayrıca ele alındı.
Askerde bulunan öğrenciler, görevlerinin sona ermesinin ardından 2 ay içerisinde öğrenci affı kapsamında başvuru yapabilecek.
Bu sayede askerlik nedeniyle normal başvuru süresini kullanamayan öğrenciler için ek imkan oluşturuldu.
YATAY GEÇİŞİN ÖNÜ AÇILDI
Üniversitesine yeniden dönen öğrenciler yalnızca eski programlarına devam etmek zorunda olmayacak.
Belirlenen puan ve diğer şartları karşılayan öğrenciler, farklı diploma programlarına yatay geçiş için başvurabilecek.
Öğrencinin üniversiteye giriş yaptığı yıldaki ÖSYS veya YKS puanı, geçiş yapmak istediği programın ilgili taban puanını karşılıyorsa yatay geçiş imkanı değerlendirilebilecek.
AÇIK ÖĞRETİM SEÇENEĞİ DE GELDİ
Öğrenci affından yararlanarak yeniden üniversite öğrencisi olanlara açık öğretim programlarına geçiş imkanı da tanındı.
Şartları karşılayan öğrenciler, Anadolu Üniversitesi, Ankara Üniversitesi, Atatürk Üniversitesi ve İstanbul Üniversitesi bünyesindeki eşdeğer açık öğretim ön lisans veya lisans programlarına yatay geçiş yapabilecek.
POLİS, JANDARMA VE MSÜ ÖĞRENCİLERİ YARARLANAMAYACAK
Düzenlemenin kapsamı dışında bırakılan özel yükseköğretim kurumları da bulunuyor.
Polis Akademisi ve bağlı eğitim kurumları, Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi ile Milli Savunma Üniversitesi bünyesindeki Harp Okulları, Astsubay Meslek Yüksekokulları ve enstitüler öğrenci affından yararlanamayacak.
SON SINIF ÖĞRENCİLERİNE İKİ EK SINAV HAKKI
Kanun, azami öğrenim süresini doldurduğu halde mezuniyet aşamasında bulunan öğrenciler için de önemli bir fırsat getiriyor.
İntörnlük dönemi hariç son sınıfta bulunan öğrenciler, başarısız oldukları veya daha önce alamadıkları teorik ve uygulamalı dersler için iki ek sınav veya tekrar hakkı elde edecek.
Ancak bu imkan azami öğrenim süresini doldurmuş ara sınıf öğrencileri için geçerli olmayacak.
İNTÖRNLÜK VE UYGULAMALI EĞİTİM İÇİN DE YENİ HAK
Teorik ve uygulamalı derslerini tamamladığı halde intörnlük veya uygulamalı eğitime başlayamayan öğrenciler için de yeni bir düzenleme yapıldı.
Bu eğitimleri tamamlayamayan veya bu aşamada başarısız olan öğrenciler, belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde eğitimlerini tamamlama imkanına sahip olabilecek.
AKADEMİK ETİKTE YAPTIRIMLAR AĞIRLAŞTIRILDI
Yeni kanunla akademisyenlerin akademik çalışmalarına ilişkin disiplin hükümlerinde de değişikliğe gidildi.
Kişinin kendi emeği ve akademik birikimine dayanmayan, başkaları tarafından hazırlanan çalışmaların akademik yükselme, unvan veya derece elde etmek amacıyla kullanılması halinde meslekten çıkarma cezası uygulanabilecek.
Başkaları adına bu tür akademik çalışmalar hazırlayan veya hazırlanmasına aracılık eden kişiler de aynı yaptırımla karşı karşıya kalabilecek.
DİSİPLİN SÜREÇLERİNDE 7 GÜNLÜK SAVUNMA HAKKI
Üniversitelerdeki disiplin soruşturmalarında öğrenciler ve akademik personel açısından hukuki güvenceyi artırmaya yönelik yeni hükümler de getirildi.
Hakkında soruşturma yürütülen kişiye ifadesini vermesi için 7 günden az olmamak üzere süre tanınacak.
Savunma aşamasında da aynı şekilde en az 7 günlük süre verilecek. Ayrıca ilgili kişi, savunmasını sunmadan önce soruşturma dosyasındaki belgeleri inceleyebilecek.
ÖĞRETİM ÜYELERİ İÇİN 75 YAŞ DÜZENLEMESİ
Kanunla öğretim üyelerinin emeklilik yaş haddinden sonra görev yapabilmesine yönelik yeni bir sistem de oluşturuldu.
Belirli şartları taşıyan ve üniversite tarafından görevine devam etmesinde fayda görülen akademisyenler, YÖK’ün kararı doğrultusunda sözleşmeli olarak çalışabilecek.
Bu kişiler, 75 yaşını geçmemek üzere ikişer yıllık sürelerle görevlerini sürdürebilecek.
BİLİMSEL ARAŞTIRMALARA YENİ KAYNAK
Üniversitelerin bilimsel araştırma projeleri için de bütçe desteği öngörüldü.
Birlikte kullanılan sağlık tesislerinin önceki yıl gayrisafi hasılatının yüzde 2,5’i dikkate alınarak bilimsel araştırma projelerine kaynak ayrılması planlanıyor.
Böylece yeni kanunla yalnızca üniversiteye dönüş hakkı değil, yükseköğretimde akademik çalışma, araştırma, disiplin ve eğitim süreçlerini ilgilendiren birçok alanda da yeni düzenlemeler yürürlüğe girmiş oldu.
