Sosyal medya platformlarına yönelik kapsamlı düzenlemeleri içeren yeni kanun Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Düzenlemeyle birlikte 15 yaşını doldurmamış çocukların sosyal medya platformlarına erişimi yasaklanırken, platformlara yaş doğrulama ve güvenlik önlemleri konusunda geniş sorumluluklar yüklendi.
15 yaş altına sosyal medya yasağı
Yeni düzenlemeye göre sosyal ağ sağlayıcıları, 15 yaşını doldurmamış kullanıcılara hizmet sunamayacak. Platformlar, bu yasağın uygulanabilmesi için etkili yaş doğrulama sistemleri kurmak ve işletmek zorunda olacak.
Ayrıca 15 yaşını doldurmuş çocuklar için de ayrı ve daha güvenli kullanıcı alanları oluşturulması teşvik edilecek. Bu hizmetlerin nasıl sunulacağına ilişkin detayların platformlar tarafından açık ve şeffaf şekilde kamuoyuyla paylaşılması zorunlu olacak.
Çocuklara özel dijital güvenlik önlemleri
Kanun kapsamında sosyal medya platformlarının çocuk kullanıcılar için bir dizi koruyucu önlem geliştirmesi gerekecek. Bunlar arasında:
- Ebeveyn kontrol araçlarının aktif şekilde sunulması
- Hesap ayarlarının ebeveynler tarafından yönetilebilmesi
- Satın alma, abonelik ve ücretli işlemlerde ebeveyn onayı
- Kullanım süresi takibi ve ekran süresi sınırlandırma
gibi uygulamalar yer alıyor.
Reklam ve içerik denetimi sıkılaşıyor
Düzenleme ile birlikte sosyal ağ sağlayıcıların yanıltıcı reklamları engellemesi ve kullanıcı güvenliğini artıracak tedbirler alması da zorunlu hale getirildi. Türkiye’den günlük erişimi 10 milyonu aşan platformlar için ise daha ağır yükümlülükler getirildi.
Bu kapsamda mahkeme kararları ve idari taleplerin en geç 4 saat içinde uygulanması şart koşuldu.
Yükümlülüklere uymayana ağır yaptırımlar
Kanun, yükümlülüklerini yerine getirmeyen platformlara kademeli yaptırımlar uygulanmasını öngörüyor. Buna göre:
- Önce idari para cezaları verilecek
- Ardından reklam yasağı getirilebilecek
- Son aşamada internet trafiği bant genişliği %50’ye, hatta %90’a kadar daraltılabilecek
Bu yaptırımların amacı platformları Türkiye’deki yasal düzenlemelere uyumlu hale getirmek olarak açıklandı.
Oyun platformları da düzenleme kapsamında
Yeni yasa yalnızca sosyal medyayı değil, çevrimiçi oyun platformlarını da kapsıyor. Buna göre oyun platformları:
- Yaş sınıflandırmasına uygun içerik sunmak zorunda olacak
- Ebeveyn kontrol sistemleri geliştirecek
- Türkiye’de yasal temsilci bulunduracak
Ayrıca yükümlülüklere uymayan platformlara 30 milyon TL’ye kadar idari para cezası uygulanabilecek.
BTK’nın yetkileri genişletildi
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK), düzenlemenin uygulanmasında ana denetleyici kurum olacak. BTK, platformlardan teknik bilgi ve veri talep edebilecek, yükümlülüklerin yerine getirilip getirilmediğini takip edecek.
Uygulama süreci ve geçiş dönemi
Düzenlemenin bazı maddeleri yayımlandığı anda yürürlüğe girerken, özellikle internet trafiği bant genişliğine ilişkin yaptırımların 6 ay sonra uygulanmaya başlayacağı bildirildi. Bu süre içinde platformların sistemlerini yeni kurallara uyumlu hale getirmesi bekleniyor.
Amaç: Daha güvenli dijital ortam
Yetkililer, düzenlemenin temel amacının çocukları dijital dünyanın risklerinden korumak, ebeveyn denetimini güçlendirmek ve sosyal medya platformlarında daha güvenli bir kullanım ortamı oluşturmak olduğunu belirtiyor.
