Ankara’da düzenlenen 36. NATO Liderler Zirvesi, dünya siyasetinin gündemini belirleyen temaslara ev sahipliği yaparken, ABD’li Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham’ın Türkiye hakkında yaptığı açıklamalar da dikkat çekti. Geçmişte Türkiye’nin F-35 savaş uçağı programından çıkarılmasını destekleyen ve Ankara’ya yönelik yaptırımları savunan Graham, bu kez Türkiye’nin programa yeniden dahil edilmesini desteklediğini söyledi.
NATO Zirvesi kapsamında Ankara’da bulunan Graham, verdiği röportajda Türkiye ile ABD arasındaki stratejik ortaklığın güçlendirilmesi gerektiğini belirterek, F-35 meselesinin çözümü için umutlu olduğunu ifade etti. Senatör, iki ülke arasındaki savunma iş birliğinin yeniden eski seviyesine ulaşmasının hem NATO hem de bölgesel güvenlik açısından önemli katkılar sağlayacağını dile getirdi.
Daha önce Türkiye’nin Rusya’dan S-400 hava savunma sistemi satın almasının ardından F-35 programından çıkarılmasını destekleyen açıklamalarda bulunan Graham’ın bu kez farklı bir yaklaşım sergilemesi, Washington-Ankara ilişkilerinde yeni bir dönemin başlayabileceği yönündeki yorumları da beraberinde getirdi.
ABD Kongresi’nde Türkiye’nin F-35 programına dönüşüne yönelik bazı çekincelerin sürdüğünü kabul eden Graham, özellikle Türkiye ile İsrail arasında son dönemde yaşanan siyasi gerilimlerin Kongre’deki bazı üyelerin tutumunu etkileyebileceğini söyledi. Buna rağmen sorunun aşılabileceğine inandığını belirten Graham, “Türkiye’nin hak ettiği F-35 teslimatının yeniden yapılmasını sağlayacak hukuki ve siyasi bir çözüm bulunabileceğine inanıyorum.” ifadelerini kullandı.
Türkiye’nin NATO içindeki konumuna da vurgu yapan Cumhuriyetçi senatör, Ankara’nın ittifak açısından vazgeçilmez bir ortak olduğunu söyledi. Türkiye’nin jeopolitik konumu, askeri kapasitesi ve bölgesel krizlerde üstlendiği roller nedeniyle NATO’nun en önemli üyelerinden biri olduğunu ifade eden Graham, “Türkiye muazzam bir müttefik ve NATO’nun tek Müslüman üyesi olarak ittifak için büyük önem taşıyor.” değerlendirmesinde bulundu.
Öte yandan ABD Başkanı Donald Trump da Ankara’daki NATO Zirvesi kapsamında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile gerçekleştirdiği görüşmenin ardından F-35 programı ve CAATSA yaptırımlarına ilişkin olumlu mesajlar vermişti. Trump, Türkiye ile savunma alanındaki sorunların çözülmesini istediklerini belirterek F-35 konusunun yeniden ele alınacağını, yaptırımların kaldırılması yönünde de çalışma yürütüleceğini açıklamıştı.
Lindsey Graham’ın Ankara’dan verdiği mesajlar, Türkiye ile ABD arasında son yıllarda savunma sanayii alanında yaşanan sorunların çözümüne yönelik yeni bir diplomatik sürecin başlayabileceği yönündeki beklentileri artırırken, F-35 programına ilişkin gelişmelerin önümüzdeki dönemde hem Washington hem de Ankara tarafından yakından takip edilmesi bekleniyor.
