İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı (İBB) davasının ilk duruşması Silivri’de başladı ve duruşma başlar başlamaz gergin bir atmosfer oluştu. İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı ve CHP’nin Cumhurbaşkanı Adayı Ekrem İmamoğlu ile birlikte, tutuklu 105 kişi dâhil toplam 402 kişinin yargılandığı davada, mahkeme heyeti söz hakkı ve usul tartışmaları nedeniyle duruşma salonunu terk etti.
Duruşmanın ilk dakikalarında, İmamoğlu’nun savunma için kürsüye yönelmesi ve söz hakkı talebi mahkeme tarafından reddedildi. Mahkeme başkanı, “Söz hakkını vermiyorum. Yerinizden kalkıp gelemezsiniz. Şu an bu şekilde devam edemezsiniz” diyerek İmamoğlu’na uyarıda bulundu. İmamoğlu ise heyete, “Sen buraya yargılamaya gelmedin. Buradan kaçarak çıkamazsın” şeklinde tepki gösterdi. Bunun üzerine mahkeme başkanı, duruşmayı sürdüremeyeceğini belirterek salonun boşaltılmasını talep etti. Tutuklu sanıklar salondan çıkarılırken, CHP heyeti heyetle görüşme gerçekleştirdi.
Duruşmaya ara verildikten sonra mahkeme heyeti, izleyicilerin salondan çıkmaması halinde yargılamaya devam etmeyeceklerini belirterek, sürecin güvenli ve düzenli şekilde ilerlemesi için tedbirler aldı. İlk celsede tutuklu sanıkların savunmaları alınacak, tutuksuz sanıkların savunmaları ise sonraki celselere bırakıldı. Duruşmaların Nisan sonuna kadar haftada dört gün süreceği açıklandı.
Dava, 2024 yılında İBB ve bazı iştiraklerinde gerçekleştiği iddia edilen yolsuzluk soruşturması kapsamında başlatıldı. İddianamede ihaleye fesat karıştırma, rüşvet, kamu zararına dolandırıcılık, vergi mevzuatına aykırı işlemler ve suç örgütü kurma gibi çeşitli suçlamalar yer alıyor. Toplam 143 ayrı eylem üzerinden yürütülen soruşturmada, İmamoğlu ve diğer yetkililerin örgüt yöneticisi veya üyesi olduğu iddia ediliyor.
İddianame, özellikle gizli tanık ifadeleri üzerinden oluşturulmuş ve bu durum sanık tarafınca eleştirildi. İddianame metninde 564 kez “duydum”, 969 kez “hatırladığım kadarıyla” ve 691 kez “-mış/-miş” gibi dolaylı anlatım ifadeleri kullanıldığı belirtildi. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından kullanılan “ahtapotun kolları” benzetmesi de iddianameye aynen eklenmiş durumda.
Soruşturmada İBB iştiraklerinden Medya A.Ş. üzerinden yapılan ihaleler, reklam panoları ve bazı bağış işlemleri rüşvet ve kamu zararı iddiaları kapsamında değerlendiriliyor. Örneğin, bazı iş insanlarının belediyeden talep edilen bağışları yapmaması durumunda cezai yaptırım uygulandığı öne sürüldü. Ayrıca, maden sahasına kaçak hafriyat dökülmesi ve bu süreçten İmamoğlu’nun kazanç sağladığı iddiası kamu zararına ilişkin tartışmaların merkezinde bulunuyor. İddianamede kamu zararının yaklaşık 160 milyar lira olduğu iddia ediliyor.
Duruşma salonunun yetersizliği nedeniyle Silivri Cezaevi otoparkında yeni bir salon inşaatına başlandı. Mahkeme, duruşmaya girişleri kartlı sistemle sınırlandırdı. Tutuklu ve tutuksuz sanıklar, avukatlar, müştekiler, basın mensupları ve siyasi parti temsilcileri belirli bir sıraya göre salona alındı. Basın mensupları için en fazla 20 kişi kabul edilecek, salonda yer kalmaması halinde ekranla yayın yapılacak. Her sanığın en fazla 3 müdafii salona alınacak ve birinci derece yakınlarına öncelik tanınacak.
Silivri Kaymakamlığı, cezaevi çevresinde 1–31 Mart tarihleri arasında toplantı, basın açıklaması ve slogan atma gibi eylemleri yasakladı. Bu durum, duruşma sürecinde güvenlik önlemlerinin sıkı tutulmasına yol açtı.
Soruşturma, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından 6 savcı ve bir başsavcıvekili ile yürütüldü ve 237 günün ardından yaklaşık 3 bin 900 sayfalık iddianame tamamlandı. İddianamede, 106’sı tutuklu, 170’i adli kontrollü ve 7’si yakalama emriyle aranan olmak üzere toplam 402 sanık bulunuyor.
İlk duruşmada yaşanan gerginlik, İmamoğlu’nun savunma talebine engel olunması, mahkeme heyetinin salonu terk etmesi ve tutuklu sanıkların çıkarılması ile doruğa ulaştı. Duruşmaların ilerleyen celselerinde, hem yargılama sürecinin seyri hem de siyasi ve hukuki tartışmalar kamuoyu tarafından yakından takip edilecek.
