Yeni yıl itibarıyla kurye ücretlerinde yapılan artışlar, sahada çalışan esnaf kuryeler tarafından tepkiyle karşılandı. Paket başı, kilometre bazlı ödeme ve prim sistemlerinde yapılan zamların reel kazançlara yansımadığını savunan kuryeler, 18-19-20 Ocak tarihlerinde üç gün boyunca çalışmama kararı aldı. Eyleme katılan kuryeler bu süre zarfında teslimat yapmayacak.
PANDEMİ SONRASI SEKTÖR HIZLA BÜYÜDÜ
Koronavirüs salgını döneminde dışarıdan yemek ve market alışverişlerinin yaygınlaşması, kurye sektörünü kısa sürede büyüttü. Bu süreçte kuryeliğin yüksek gelir sunduğu yönündeki algı, birçok kişiyi sektöre yönlendirdi. Motosiklet ehliyeti alan, motor kiralayan ya da satın alan binlerce kişi esnaf kurye olarak çalışmaya başladı.
Ancak kurye sayısındaki hızlı artış, zamanla iş yoğunluğunun kişi başına düşmesine neden oldu. Kuryeler, sektörün doygunluk noktasına ulaştığını ve artan rekabet nedeniyle kazançların giderek düştüğünü ifade ediyor.
AÇIKLANAN ZAM ORANLARI TARTIŞMA YARATTI
2026 yılının başında dağıtım firmaları tarafından kurye ücretlerine çeşitli kalemlerde zam yapıldığı açıklandı. Firmalar, paket başı ücretlerde ve kilometre başına ödemelerde artışa gidildiğini, ayrıca haftalık bonus sistemlerinin güncellendiğini duyurdu.
Bazı firmalar, haftada 200 paket teslim eden bir kuryenin yaklaşık 30 bin lira brüt gelir elde edebileceğini ve bu rakamın aylık 120 bin liraya ulaşabileceğini belirtti. 2 kilometre üzerindeki teslimatlarda yüzde 60’ın üzerinde artış yapıldığı ve belirli sayının üzerindeki teslimatlarda haftalık 5 bin liranın üzerinde bonus verileceği de açıklandı.
“SAHADA DURUM FARKLI”
Esnaf kuryeler ise açıklanan bu rakamların pratikte karşılığının olmadığını savunuyor. Kuryeler, yapılan zamların paket başı ücretleri artırıyor gibi görünse de kilometre hesaplamaları ve bonus koşulları nedeniyle reel kazançların değişmediğini belirtiyor. Birçok kurye, 2025 yılında elde ettiği gelirle 2026 yılındaki kazancının neredeyse aynı seviyede kaldığını dile getiriyor.
Bu nedenle esnaf kuryeler, taleplerinin dikkate alınması amacıyla kontak kapatma eylemi yapma kararı aldı. Eylemin tüm kuryeleri kapsamadığı, gönüllülük esasına dayandığı ve katılmak istemeyenlerin çalışmaya devam edeceği ifade edildi.
ESNAF KURYE OLMANIN MALİYETİ YÜKSEK
Esnaf kurye olarak çalışmanın önemli maliyetleri bulunuyor. Kuryeler işe başlamadan önce motosiklet, koruyucu ekipmanlar, yetki belgeleri ve şirket kuruluşu gibi masraflarla karşı karşıya kalıyor. Çalışma sürecinde ise akaryakıt, motosiklet bakımı, trafik sigortası, MTV, muhasebe giderleri ve BAĞ-KUR primleri düzenli olarak ödeniyor.
Bunlara ek olarak KDV, stopaj ve gelir vergisi gibi yasal yükümlülükler de kuryelerin kazancından düşüyor. Kuryeler, tüm bu giderler hesaplandığında açıklanan yüksek gelir rakamlarının gerçeği yansıtmadığını savunuyor.
GÜNLÜK YÜKSEK YOL VE YAKIT TÜKETİMİ
Bir esnaf kurye günde ortalama 180-200 kilometre yol yapıyor. Motosikletlerin yakıt tüketimi göz önüne alındığında günlük yakıt masrafı 350-400 lira seviyelerine ulaşıyor. Paket başı ortalama ücretin 70 lira civarında olduğu belirtilirken, kuryeler yalnızca yakıt masrafını karşılamak için dahi günde birkaç paket teslim etmek zorunda kalıyor.
ZOR ÇALIŞMA KOŞULLARI
Kuryeler, yazın aşırı sıcak, kışın ise yağmur ve soğuk altında çalışıyor. Trafikte motosikletlilere yönelik bilinç eksikliği ve kazalar da kuryelerin karşı karşıya kaldığı riskler arasında yer alıyor. Tüm bu koşullar, mesleğin zorluklarını daha görünür hale getiriyor.
SAYI ARTTIKÇA GELİR DÜŞÜYOR
Sektördeki kurye sayısının artması, kişi başına düşen iş miktarını azaltıyor. Bu durum da kuryelerin kazançlarını doğrudan etkiliyor. Buna rağmen esnaf kuryeliğe olan ilgi sürüyor ve birçok kişi sektöre girebilmek için firmalarla görüşme sürecini bekliyor.
Esnaf kuryeler, kontak kapatma eylemiyle taleplerinin duyulmasını ve zam oranlarının yeniden değerlendirilmesini istiyor.
