ABD Başkanı Donald Trump, Yüksek Mahkeme’nin, Uluslararası Acil Ekonomik Güçler Yasası (International Emergency Economic Powers Act) kapsamında tarife koyma yetkisini sınırlayan kararına sert tepki gösterdi ve tüm dünyaya uygulanacak %10’luk ek bir küresel tarife kararnamesini imzaladı.
YÜKSEK MAHKEME KARARI VE TRUMP’IN TEPKİSİ
ABD Yüksek Mahkemesi, Başkan Trump tarafından yürürlüğe konulan tarifelerin yasal dayanağını yeterli bulmayarak, yasada belirtilen yetkilerin aşılmış olduğunu hükme bağladı. Trump, Beyaz Saray’da düzenlediği basın toplantısında mahkemenin kararını “berbat ve hayal kırıklığı yaratan” olarak nitelendirdi. Başkan, karara rağmen ülkesini korumak için güçlü alternatiflere sahip olduğunu vurguladı ve mahkemenin sınırlamalarına rağmen %10’luk küresel tarifeyi uygulamaya kararlı olduğunu söyledi.
Trump açıklamasında, “Yıllardır bizi soyan yabancı ülkeler sokaklarda dans ediyor, ama uzun süre dans edemeyeceklerinden emin olabilirsiniz” ifadelerini kullanarak kararlılığını gösterdi.
EK %10’LUK KÜRESEL TARİFE VE YÜRÜRLÜK SÜRESİ
Başkan’ın imzaladığı kararnameye göre, 1974 Ticaret Yasası’nın 122. bölümü uyarınca yürürlüğe giren ek %10’luk küresel tarife yaklaşık 150 gün boyunca uygulanacak. Tarifenin yürürlüğe giriş tarihi 3 gün sonra olacak. Bu sürede ülkelere uygulanacak tarifeler için gerekli incelemeler yapılacak ve Amerikan gelirlerinde artış sağlanacak.
Trump, mevcut 232 ve 301. bölümler kapsamında yürürlükte olan tarifelerin de devam edeceğini belirtti. Böylece ABD’nin ticaret stratejisi, Yüksek Mahkeme kararına rağmen küresel ölçekte etkili bir şekilde uygulanmaya devam edecek.
YASAL ALTERNATİFLERİN GÜCÜ
Trump, tarifeleri yalnızca Uluslararası Acil Ekonomik Güçler Yasası’na dayanarak değil, Kongre tarafından tanınan ve Başkan’a geniş yetkiler veren diğer yasal düzenlemelerle de uygulayabileceğini ifade etti. Başkan, mahkemenin kararını sınırlayıcı bulsa da, elindeki güçlü yasal araçlarla ülkeyi ve şirketlerini koruyabileceğini vurguladı.
GELİRLER VE GELECEK HUKUKİ SORUNLAR
Trump, tarifelerden elde edilen yüz milyarlarca dolar gelirin iadesine ilişkin herhangi bir hüküm bulunmamasını eleştirdi. Bu durumun önümüzdeki yıllarda hukuki tartışmalara yol açabileceğini belirtti. Başkan, topladığı gelirin ne olacağı konusunda belirsizlik olduğunu ve davaların uzun sürebileceğini dile getirdi.
ULUSLARARASI TİCARET VE EKONOMİYE ETKİLERİ
Uzmanlar, Trump’ın kararının küresel ticaret üzerinde doğrudan etkiler yaratacağını ve özellikle Çin, Avrupa Birliği ve gelişmekte olan ülkelerle ticaret ilişkilerini etkileyeceğini belirtiyor. Küresel tedarik zincirlerinde maliyetler artabilir, ithalat ve ihracat dengelerinde dalgalanmalar yaşanabilir.
ABD şirketleri ve tüketicileri, ek %10’luk tarifeden doğrudan etkilenecek. Bazı firmalar maliyet artışlarını ürün fiyatlarına yansıtmak zorunda kalabilir. Ayrıca, diğer ülkeler de misilleme tarifeleri ve ticaret önlemleri alabilir, bu da uluslararası ticarette yeni gerilimler yaratabilir.
TRUMP’IN STRATEJİSİ VE POLİTİK MESAJ
Trump, aldığı bu kararı “Amerika’yı yeniden güçlü yapmak” ve ülkesini diğer ülkelerin haksız ticaret uygulamalarına karşı korumak amacıyla kritik bir adım olarak sundu. Başkan, Yüksek Mahkeme’nin kararının kendi yetkilerini azaltmadığını ve tarifelerle hem gelir elde etmeye hem de ülkesini korumaya devam edeceğini belirtti.
Bu gelişme, küresel ekonomi ve uluslararası ticaret dengeleri açısından önümüzdeki aylarda dikkatle izlenecek ve dünya piyasalarında ciddi dalgalanmalara yol açabilir.
