Yargıtay, iş hukukunu yakından ilgilendiren önemli bir karara imza atarak yıllık ücretli izin hesaplamalarına ilişkin uygulamayı netleştirdi. Karara göre, işçilerin yıllık izin kullandığı döneme denk gelen hafta tatili günleri, yıllık izin süresinden ayrı tutulacak ve hesaba dahil edilmeyecek.
Karar, özellikle özel sektörde çalışan milyonlarca işçiyi ilgilendirmesi nedeniyle emsal niteliği taşıyan bir gelişme olarak değerlendiriliyor.
Kararı veren daire: Yargıtay 9. Hukuk Dairesi
Söz konusu değerlendirme, Yargıtay 9. Hukuk Dairesi tarafından yapıldı. Daire, yıllık izin uygulamasında hafta tatillerinin ayrıca korunması gerektiğini belirterek, işçinin izin hakkının eksiksiz şekilde kullanılmasının esas olduğunu vurguladı.
Kararda, yıllık izin dönemine denk gelen hafta tatillerinin “izin süresinden düşülemeyeceği” açık şekilde ifade edildi.
Davaya konu örnek hesaplama: 28 gün izin incelemesi
Somut olayda bir işçinin 28 gün yıllık ücretli izin hakkı bulunduğu, işverenin sunduğu kayıtlarda bu sürenin kullanılmış gibi gösterildiği belirtildi. Ancak yapılan incelemede, izin dönemleri içerisinde toplam 4 hafta tatili gününün bulunduğu tespit edildi.
Mahkeme, bu 4 günün yıllık izin süresine dahil edilemeyeceğine hükmetti. Bu nedenle işçinin fiilen 24 gün izin kullandığı, 4 günlük izin hakkının ise kullanılmamış olduğu kabul edildi.
Haftalık tatil hesabı: “6 gün çalışma – 1 gün izin” düzeni
Kararda işyerindeki çalışma sisteminin haftada 6 gün olduğu dikkate alındı. Bu doğrultuda her hafta için 1 gün hafta tatili bulunduğu ve bu günlerin yıllık izin hesabından ayrı tutulması gerektiği ifade edildi.
Bu yaklaşımın, izin hesaplamalarında standart uygulamayı netleştirdiği ve benzer uyuşmazlıklarda yol gösterici olacağı belirtiliyor.
Yasal dayanak: 4857 sayılı İş Kanunu
Kararda, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 56. maddesi de temel dayanak olarak gösterildi. İlgili düzenlemeye göre:
- Yıllık ücretli izin süresi içinde yer alan
- Ulusal bayramlar
- Hafta tatilleri
- Genel tatil günleri
izin süresinden sayılmıyor.
Bu hüküm, Yargıtay’ın kararının hukuki temelini oluşturdu.
İspat yükü işverende olacak
Kararda dikkat çeken bir diğer önemli husus ise ispat yükü oldu. Buna göre işveren, işçinin yıllık izinlerini kullandığını belgelemekle yükümlü olacak. Eksik veya yetersiz kayıtlar, işçi lehine değerlendirilerek izin alacağı doğurabilecek.
İşçiler açısından ne anlama geliyor?
Hukuk çevrelerine göre bu karar, yıllık izin hesaplamalarında daha önce tartışmalı olan bir konuyu netleştirmiş oldu. Özellikle izin sürelerinin “takvim günü” üzerinden hesaplanması sırasında hafta tatillerinin yanlışlıkla düşülmesi uygulamasının önüne geçilmesi hedefleniyor.
Bu durumun ilerleyen süreçte iş mahkemelerine yansıyan davalarda önemli bir emsal oluşturması bekleniyor.
Geniş etki alanı bekleniyor
Kararın özellikle özel sektör çalışanları, insan kaynakları departmanları ve işverenler açısından yeni bir standart oluşturabileceği değerlendiriliyor. Uzmanlar, işverenlerin izin kayıt sistemlerini yeniden gözden geçirmesi gerekebileceğini belirtiyor.
